Шүүхийн бус журмаар маргааныг шийдвэрлэх арга /эвлэрүүлэн зуучлал/ Эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагааны оролцогч

Эвлэрүүлэн зуучлалын тухай хуулийн 12 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагааны оролцогч нь маргааны талууд, тэдгээрийн хууль ёсны төлөөлөгч, асран хамгаалагч, харгалзан дэмжигч, эрх ашиг нь хөндөгдсөн гуравдагч этгээд болон бусад этгээд байна.

Эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагаанд оролцогч

Эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагааны оролцогч нь маргааны талууд, тэдгээрийн хууль ёсны төлөөлөгч, асран хамгаалагч, харгалзан дэмжигч, эрх ашиг нь хөндөгдсөн гуравдагч этгээд болон бусад этгээд байна.

Гэрээ байгуулсан талуудын тоо, эсвэл гэм хорыг хэд хэдэн этгээд учруулсан зэргээс шалтгаалж эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагаанд хоёр ба түүнээс дээш тал, нэг буюу хэд хэдэн зуучлагч оролцож болно.

Эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагаанд талууд биечлэн, эсхүл итгэмжлэгдсэн төлөөлөгчөөр дамжуулан оролцоно. Эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагаанд талууд аль болох биечлэн оролцох нь маргааны гол учир шалтгааныг талууд өөрсдөө мэдэж байгаа учир нүүр тулан ярилцахад илүү үр дүнтэй, шийдэлд хүрэх боломж илүү байх юм. Хэрэв талууд төлөөлөгчөөр дамжуулж оролцох бол итгэмжлэл нь Иргэний хуулийн 64 дүгээр зүйлд заасан шаардлагыг хангасан байх ёстой.

Эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагааны явцад талууд харилцан зөвшилцсөний үндсэн дээр өмгөөлөгч, орчуулагч, хэлмэрч болон бусад этгээдийн туслалцаа авч болно. Өмгөөлөгч, орчуулагч оролцуулахад аль нэг талын хүсэлтийг үндэслэх бөгөөд нөгөө талын зөвшөөрөл, хүсэлт шаардлагагүй. Харин талууд маргааны гол асуудлыг тодорхой болгох, дэмжлэг авах зорилгоор бусад хөндлөнгийн этгээдийг оролцуулах талаар хүсэлт гаргаж болно.

Эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагаанд оролцогч талууд

“Талууд” гэдэгт эвлэрүүлэн зуучлалын журмаар Эвлэрүүлэн зуучлалын тухай хуулийн 3.1-д зааснаар эвлэрүүлэн зуучлагчаар маргааныг зохицуулахаар хүсэлт гаргасан иргэн буюу хуулийн этгээд, хуулийн этгээдийн эрхгүй этгээдийг, харин шүүх эвлэрүүлэн зуучлалыг зохистой гэж үзэж санал болгосныг зөвшөөрснөөр эвлэрүүлэн зуучлалд оролцох болсон иргэний хэргийн оролцогчийг “зохигч” хамаарна. Маргааны талууд нь эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагааны үндсэн оролцогч болох бөгөөд бусад оролцогч нь тэдгээрийн аль нэг талд ашиг сонирхол бүхий этгээдүүд, эсвэл маргаанд хамааралгүй хөндлөнгийн этгээд байж болно.

Эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагаанд оролцогч талуудын эрх

Эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагаанд оролцогч талууд дараах эрх эдэлнэ:

1.Эвлэрүүлэн зуучлах журмаар маргаанаа зохицуулах талаар өөрийн хүсэл зоригийг аливаа дарамт, шахалтгүйгээр чөлөөтэй илэрхийлэх, эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагаагаар маргаанаа шийдвэрлүүлэхийг зөвшөөрөх, татгалзах;

2.тохиролцох асуудлын хүрээг чөлөөтэй сонгох, эвлэрэх, шаардлага болон нэхэмжлэлээсээ татгалзах, хүлээн зөвшөөрөх, биелүүлэх;

3.Эвлэрүүлэн зуучлагчийг зөвшөөрөх, татгалзах, сонгох талаар хүсэлт гаргах;

4.Эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагааны арга, хэлбэрийг сонгох, уг ажиллагаанд байр сууриа тодорхойлох, хамгаалах, мэдээлэл авах, маргаанд холбогдох баримт сэлтийг гаргаж өгөх, маргааныг зохицуулах тохиролцооны нөхцөлийг үнэлэх;

  • байр сууриа тодорхойлох гэдэг нь талууд шийдлийн талаар тохиролцох агуулга нь өөрийх нь ашиг сонирхол, хүсэл зоригт нийцэх эсэх, ямар нөлөөтэй болох зэргийг тунгааж үзсэний эцэст тохиролцох эсэхээ өөрөө шийддэг.
  • мэдээлэл авах гэдэг нь эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагааны үйл явцын талаар төдийгүй, нөгөө талын байр суурийн талаар мэдээлэл авах явдлыг ойлгоно.
  • маргаанд холбогдох баримт сэлт гаргаж өгөх гэдэг нь маргааныг эвийн журмаар шийдвэрлэхэд ач холбогдолтой баримт сэлт гаргаж өгөхийг ойлгоно.

5.эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагааны үйл явц, түүний үр дагавар, эвлэрлийн гэрээнд гарын үсэг зурснаас үүсэх үр дагаврын талаар мэдээлэл авах;

6.эвлэрлийн гэрээг сайн дураар биелүүлээгүйгээс үүсэх үр дагаврын талаар мэдээлэл авах.

Эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагаанд оролцогч талуудын үүрэг

Эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагаанд оролцогч талууд дараах үүрэг хүлээнэ:

1.эвлэрлийн гэрээнд гарын үсэг зурсан тохиолдолд уг гэрээгээр хүлээсэн үүргээ сайн дураар, шударгаар гүйцэтгэх;

2.энэ хуульд заасан журмын дагуу эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагааны хураамж, ажлын хөлс, зайлшгүй зардлыг хариуцах;

3.эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагаанд идэвх санаачилгатай оролцох, эвлэрүүлэн зуучлагчийн дуудлага, товлосон уулзалтад хүрэлцэн ирэх;

4.хуульд заасан бусад үүрэг.

Эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагаанд өмгөөлөгч оролцох

Өмгөөлөгч эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагаанд өөрийн санаачилгаар оролцохгүй, харин үйлчлүүлэгчийн хүсэлтээр оролцоно.

  • Өмгөөлөгч үйлчлүүлэгчийнхээ хүсэлтээр эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагаанд оролцох тохиолдолд маргааныг эвлэрүүлэн зуучлалын журмаар шийдвэрлэх тохиролцооны нөхцөл болон үр дагаврын талаар түүнд тайлбарлах үүрэгтэй.
  • Өмгөөлөгч мэргэшсэн эвлэрүүлэн зуучлагч бол өөрийн явуулсан эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагааны оролцогч аль нэг талд хожим тухайн асуудлаар хууль зүйн туслалцаа үзүүлэх буюу аль нэг талын өмгөөлөгчөөр оролцох, эсхүл урьд өмнө өмгөөлөгчөөр оролцож байсан хэрэгт эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагаа явуулахыг хориглоно.
  • Талуудын хүсэлтээр өмгөөлөгч эвлэрүүлэн зуучлах ажиллагаанд оролцох тохиолдолд эвлэрүүлэн зуучлагчийн ажиллагаанд хөндлөнгөөс оролцох, талууд эвлэрэхэд саад учруулахыг хориглоно.

Агуулга анх оруулсан: 2018-08-29 Шинэчилсэн: 2018-08-29

Мэдээ мэдээлэл